Швецияда барча тўловлар – нақдсиз шаклда

Бугунги кунда швед жамияти  – сайёрамиздаги энг “нақдсиз” жамият саналади. Риксбанк маълумотларига кўра, 2017 йилнинг I кварталида 56,8 млрд. крон ($6,4 млрд.) кўрсаткич билан муомаладаги банкнот ва тангалар сони 1990 йиллардаги даражага қайтган.


Айни дамда, нақдсиз шаклдагилари билан бирга қўшилган ҳолда, маблағлар йиғиндиси ўсишда давом этди. Натижада нақд маблағнинг ҳиссаси 2 фоизга қадар пасайди. 2007 йилда қайд этилган энг юқори кўрсаткичдан буён муомаладаги банкнот ва тангалар баҳоси тахминан 40 фоизга қисқарди.

Мамлакатнинг энг йирик ҳисобланган банклари (SEB, Swedbank, Nordea Bank) бўлинмаларида энди қарийб нақд пуллар иштирокида ҳеч бир оперция амалга оширилмайди. Энг йирик бинкларнинг тўртинчиси саналган Svenska Handelsbanken ҳали 2013 йилда қолган учта рақобатчисидан фарқли ўлароқ, барча бўлинмаларида нақд ёрдамида операцияларни амалга оширар эди. Рақобатчиларда эса мазкур шаклдаги операцияларнинг улуши атиги 25-35 фоизни ташкил қилар эди.

Аслида ҳар қандай тўловларни мамлакатнинг энг йирик банкларига тегишли бўлган кредит ва дебит карталари ҳамда Swish мобил иловаси кўмагида амалга ошириш мумкин. Улардан 10 миллиондан ортиқ шведларнинг 5,5 миллион нафари фойдаланади. Ҳатто черковга қилинадиган хайр-эҳсонларни ҳам ҳозирда рақамли тўлов ёрдамида жўнатиш мумкин. Энди эса Уппсал шаҳрида черков даромадлари ҳам Swish тўлови орқали йўлга қўйилди. Нақд маблағларни банк ҳисобига жойлаштириш билан боғлиқ харажатлар қисқарди.

Манба